Oude politiek
01-06-2005 om 13:11 uur door Wieland
Directe en vertegenwoordige democratie bijten elkaar nogal eens. Zo kan het heel goed gebeuren dat vrijwel de gehele Tweede Kamer na vandaag tegen het Verdrag tot vaststelling van een Grondwet voor Europa stemt, terwijl een ruime meerderheid van de Kamer daar eigenlijk vóór was. Of dat de SP, die de laatste weken onvermoeibaar campagne tegen de grondwet heeft gevoerd, in de Kamer ineens steun geeft aan het 'neoliberale' en 'militaristische' document. Marza zette vorige week al een aantal tamelijk bizarre mogelijkheden op een rijtje.
Dit experiment lijkt mij dan ook niet voor herhaling vatbaar, en dat zeg ik niet omdat de peilingen er op wijzen dat ik vandaag tot het verliezende kamp behoor.
Sinds de Fortuynrevolte is politici er alles aan gelegen het verloren vertrouwen in de vaderlandse democratie te herstellen. De roep om gekozen burgemeesters, idiote hervormingen in het kiesstelsel (goddank van de baan) en het houden van referenda is daar een uitvloeisel van. Toch staat de ogenschijnlijk zeer democratische toezegging van de meeste partijen om de uitslag van het referendum over te nemen, niet alleen op gespannen voet met (de geest van) artikel 67 lid 3 van de (Nederlandse) grondwet (De leden stemmen zonder last.), ze leidt bovendien juist tot uitholling van de vertrouwensband tussen burger en politiek.
Ik stem bijvoorbeeld zelf doorgaans op GroenLinks (althans...), omdat ik mij in haar opvattingen kan vinden. Maar als die opvattingen op wezenlijke punten niet door de partij, de leden of zelfs maar de eigen kiezers worden bepaald, maar door de uitslag van een referendum waar het hele electoraat aan kan deelnemen, waarom stelt GroenLinks dan eigenlijk een programma op? De kamerfractie heeft zichzelf verplicht om, met mijn mandaat, de achterbannen van de SP, de ChristenUnie en Geert Wilders aan een meerderheid te helpen, terwijl ze het daar zelf helemaal niet mee eens is.
Wat heb ik daar nou aan? Dan had ik toch net zo goed zélf op de SP kunnen stemmen? Ik voel mij als kiezer in ieder geval behoorlijk bekocht. Kamerleden die hun eigen opvattingen verloochenen, het geschonken vertrouwen beschamen en voorstellen torpederen waar het eigen verkiezingsprogramma nog voor pleitte. Dat klinkt verdacht veel als 'oude politiek'.
Deze posting op 
Ma.gnolia | 
del.icio.us | 
digg | 
Technorati | 
NUjij.nl
01-06-2005 om 14:21 uur
Het wordt alleen nog maar mooier als je mogelijke uitslagen van referenda, parlementaire stemmingen en het eindresultaat voor de grondwet in heel Europa gaat bekijken. Zo kan het dat:
a) een parlement vòòr de grondwet stemt terwijl de bevolking tegen is (denk aan het Verenigd Koninkrijk)
b) een parlement tegen stemt terwijl het zelf voor is (Nederland)
c) het volk tegen stemt terwijl het parlement voor is (Frankrijk)
d) Europa het verdrag afwijst terwijl maar één of twee landen tegen zijn
Ongetwijfeld zijn er nog een paar ridicule scenario's denkbaar. Die ga ik verzinnen terwijl ik naar het Dorpshuis wandel teneinde aldaar toch maar vòòr te stemmen.
02-06-2005 om 16:27 uur
De laatste twee paragrafen stemmen tot nadenken. Het feit dat GroenLinks zich neerlegt bij de uitslag van het referendum is echter (helaas) niet in tegenspraak met het verkiezingsprogramma. Ik heb het er even op nageslagen. Er staat:
'De herziening van het Verdrag van Nice in 2004 moet resulteren in een Europese grondwet [...]. Deze grondwet vergt goedkeuring van de
lidstaten en bekrachtiging in een EUwijd referendum.'
Dat GL (in elk geval in Nederland) zou proberen om er een referendum doorheen te jassen was dus vooraf duidelijk. De consequentie is dat de bekrachtiging (of verwerping) van de grondwet door GL wordt aanvaard, jammer maar waar.
In vaktermen heet zoiets 'jezelf in de voet schieten', geloof ik. Niettemin ziet het er naar uit dat ik volgende keer gewoon weer op GroenLinks stem. Er is geen zinnig alternatief.
03-06-2005 om 01:14 uur
Dat het referendum in het programma was aangekondigd is waar. Maar in datzelfde programma staat ook dat Europa groener, democratischer, transparanter en socialer moest worden. GroenLinks heeft, na lange en grondige interne discussie, op een congres geoordeeld dat de grondwet, hoewel niet perfect, een heel belangrijke stap in die richting is. Als ze de Europa-paragraaf uit hun programma willen waarmaken, kunnen ze die grondwet, zo beschouwd, niet met goed fatsoen afwijzen.
Gelukkig heeft het kabinet de fractie van dat netelige dilemma verlost door het wetsvoorstel tot ratificatie in te trekken...